Przepis na ciasto na pierogi


Włosi mają swoje ravioli i tortellini, Rosjanie – pielmieni, Ukraińcy – wareniki, a my? Oczywiście pierogi – potrawę uwielbianą w Polsce, lecz mało kto samodzielnie przygotowuje ją w domu. Powodem, dla którego Polacy tak rzadko sporządzają pierogi własnoręcznie jest stereotyp, że to ciężka praca, wymagająca niemałego doświadczenia. Nic bardziej mylnego! W tym artykule pokażemy Wam, że pierogi to niezła gratka i zachęcimy do zabawy z lepieniem. No cóż, święta tuż, tuż!

Jakie byłoby nasze życie i kultura bez pierogów? Pewnie nikt z Was nie jest w stanie sobie tego wyobrazić. Natomiast pierogi bez ciasta byłyby po prostu zwykłym zbitym farszem lezącym w małych porcyjkach na talerzu – smutna wizja, prawda? Ale uśmiechnijcie się, bo dziś dowiecie się jak przygotować pierożkowe ciasto na kilka (sprawdzonych) domowych sposobów.

Podstawowymi składnikami ciasta na pierogi są woda i mąka. Przyda się oczywiście odrobina soli, aby wzbogacić jego smak. Proporcje wody do mąki nie zawsze są takie same, ponieważ dość istotna jest temperatura wody, która pobudza gluten zawarty w mące i sprawia, że ciasto zaczyna się kleić. Dlatego zawsze może się zdarzyć tak, że trzeba dodać trochę wody, bo ciasto wyszło zbyt twarde, lub podsypać odrobią mąki, gdy masa jest zbyt kleista. Tak więc nie ma idealnych proporcji na pierogowe ciasto, do tego trzeba odrobiny wyczucia, z którym jednak nawet nowicjusz sobie poradzi.

Jak krok po kroku przyrządzić dobre ciasto na pierogi:

Przed rozpoczęciem pracy wyczyść dokładnie stół i umyj ręce.

Przesiewanie mąki

1. Przy użyciu zwykłego sita lub przesiewaka  przesiej mąkę na stół lub stolnicę.

Dołek w kopcu z mąki

2. W kopcu mąki zrób wgłębienie i wsyp do niego sól oraz suche przyprawy (jeśli chcesz o takowe wzbogacić ciasto).

Nalewanie wody do mąki

3. Do wgłębienia wlej 1/3 ilość wody podanej w składnikach. Pozostaw tak na ok. 2 minuty. Możesz również odrobinę ją zamieszać palcem, dzięki czemu sól szybciej się rozpuści.

Mieszanie mąki ze składnikami

4. Wymieszaj cały kopiec i zagnieć, aby powstały grudki.

Dodanie jajka do ciasta

5. Do grudek dodaj jajko i dalej zagniataj całe ciasto. Możesz zamiast 1 jajka dodać same 2 żółtka! Podczas wstępnego zagniatania dolewaj pozostałe porcje wody. Dzięki temu kontrolujesz konsystencję.

Zagniatanie ciasta

6. Zagniataj ciasto dociskając je nadgarstkiem i dolną częścią dłoni. Tę czynność wykonuj z wyczuciem i bez pośpiechu. Aby dobrze  zagnieść ciasto potrzeba minimum ok. 100 ugnieceń czyli 5 minut. Staraj się ugniatać dociskając całym ciałem, dzięki czemu nie zmęczysz się.

Zagniecione ciasto

7. Gotowe ciasto powinno poleżeć i odpocząć! Weź czystą ścierkę i przykryj kulę ciasta na minimum 15 minut.

Podsypanie ciasta mąką

8. Gdy ciasto na pierogi odpocznie, podsyp blat mąką przed wałkowaniem. Wałek również możesz natrzeć mąką, aby ciasto się do niego nie przyklejało.

Rozwałkowanie ciasta

9. Rozwałkuj ciasto na płat o grubości minimum 2,5 mm. To tyle samo ile  grubości ma skórka przeciętnej mandarynki. Pamiętaj o tym, że ciasto na pierogi powinno być rozwałkowane równomiernie!

Wykrojone ciasto

10. Weź standardową szklankę lub okrągłą foremkę, której krawędź ma średnicę ok 7 cm i powycinaj okręgi z ciasta. Po wykrojeniu, pozostałe ciasto zlep w kulkę i ponownie rozwałkuj.

Nakładanie farszu do ciasta

11. Wykrojony okrąg ułóż płasko na dłoni i nałóż na jego środek gotowy farsz. Następnie łyżeczką (jak na fotografii powyżej) przytrzymaj farsz i połącz ze sobą płaty ciasta. Zlep ze sobą te części, które na powyższej fotografii są na górze. Następnie zlepiaj boki.

Lepienie pieroga

12. Zlepionego pieroga dociśnij z wyczuciem na zlepieniach, aby ciasto się nie rozkleiło. Jeśli zlepienie jest zbyt słabe, posmaruj je wewnątrz odrobiną wody i ponownie sklej –  teraz będzie trzymać! Na gotowych możesz ćwiczyć formowanie dekoracyjnych zlepień. Pamiętaj o tym, że gotowe pierogi należy układać na blacie oprószonym mąką, a następnie przykryć je czystą ścierką – w przeciwnym razie wyschną.

Pierogi gotowe!

Oto kilka propozycji sprawdzonych receptur na ciasto na pierogi:

  • Standardowe, elastyczne ciasto na pierogi: 500 g mąki pszennej; 1 surowe jajko; 1 łyżeczka soli; 1 łyżeczka oliwy; 300 ml ciepłej wody

  • Lekko twarde ciasto, odpowiednie do cienkich pierożków: 300 g mąki pszennej; 200 ml gorącej wody; 1/4 łyżeczki soli

  • Miękkie i  elastyczne: 300 g mąki pszennej; 1 jajko; 3/4 szklanki ciepłej przegotowanej wody; 1 łyżeczka masła lub 2 oliwy; 1 łyżeczka soli

  • Delikatnie twarde i elastyczne: 500 g mąki pszennej; 3/4 szklanki wody; 50 g miękkiego masła; 1 jajko; 2 żółtka; 1 łyżeczka soli

  • Twarde i elastyczne: 500 g mąki pszennej ; 1/2 łyżeczka soli; 60 ml oleju; 200 ml  gorącej wody 

Propagatorów kulinarnych eksperymentów zachęcamy do wprowadzenia kilku zmian w cieście. Choć, jak zawsze w kuchni, ogranicza Was wyłącznie wyobraźnia, a nasze propozycje to tylko kropla w morzu niezliczonych i oryginalnych modyfikacji prostych przepisów.

Głównym spoiwem ciasta na pierogi jest płyn, czyli najczęściej po prostu woda. Możecie ją zastąpić np. wodą mineralną gazowaną, która odrobinę spulchni Wasze ciasto i nada mu ciekawego posmaku. Jeśli uznacie, że dodawanie gazowanej wody to szalony pomysł – wystarczy Wam zwykła mineralka bez bąbelków, która na pewno będzie lepsza od źródlanej lub miejskiej z kranu. Zamiennikiem może być maślanka lub kefir, które nadadzą ciastu lekko kwaskowego i delikatnie kremowego smaku. Takie ciasto można nazwać „przaśnym”, bo wyczujemy w nim polskie swojskie walory. Masa na bazie maślanki lub kefiru będzie na pewno subtelniejsza, jednak aby uzyskać pożądaną konsystencję, trzeba użyć do niej nieco więcej płynu niż w przypadku wody, ponieważ nabiał sam w sobie jest już gęsty.

W pierogach wspaniałe jest to, że farsz można przygotować na bardzo wiele sposobów. Pierożkowymi wariacjami delektują się weganie, wegetarianie oraz mięsożercy. Uwielbiane przez Polaków farsze to ziemniaki z białym serem i cebulką (pierogi ruskie), z kapustą i grzybami, z mięsem a także ze szpinakiem. Choć te ostatnie goszczą nieco krócej w naszej kuchni, to zdobyły już ogromną popularność. Najbardziej wyraziste w smaku są pierogi z kapustą kiszoną, podsmażaną z dodatkiem grzybów leśnych, jednak ich popularność wzrasta zazwyczaj tylko w okolicy Świąt Bożego Narodzenia.

Sporządzenie idealnego ciasta ułatwi nam stolnica lub robot kuchenny, który wykona prawie całą pracę za nas. Szczęśliwi posiadacze takiego sprzętu uporają się z robotą bardzo szybko, lecz prawdziwej satysfakcji z ręcznie zrobionych pierogów na każdym etapie doświadczą tylko ci, którzy zagniatają ciasto własnoręcznie.

Następnym razem sprawdź jakie pyszne pierogi ruskie wychodzą z naszego przepisu.

4.91 avg. rating (96% score) - 11 votes